Magdalena

Print

maria magdalen giotto.jpg

Vorig weekend berichtte de krant over een Lourdesgrot in het Ierse Tuam, door de buurtbewoners geplaatst en onderhouden op de plaats waar een opvangtehuis voor ongehuwde moeders en kinderen stond van 1925 tot 1961 (Bon Secours Mother and Baby Home). Hier werden 796 kinderlijkjes ontdekt in de onderaardse gangen van de riolering. Zij stierven aan verwaarlozing, een schandaal dat in 1975 aan het licht kwam en tot op vandaag heel wat controverses oproept. Amateur-historica Catherine Corless noemt het “wreedheid als regel.” Haar onderzoek leidde tot een door de regering aangestelde onderzoekscommissie, die het dossier letterlijk en figuurlijk uitspitte. Hier werd een vorm van apartheid in stand gehouden: de kinderen van de ongehuwde moeders werden als minderwaardig beschouwd en mochten niet met de anderen vermengd worden.

Dit huiveringwekkende verhaal doet me denken aan  een film uit 2002 over soortgelijke waar gebeurde feiten: “De Magdalene Sisters”, een drama van Peter Mullan (GB/IRL). Ierland is tot op de dag van vandaag bijzonder beschaamd over deze geschiedenis. Het gaat over vier Ierse vrouwen die in 1964 door hun familie wegens ’zondig gedrag’ naar een instelling van de Zusters van Magdalena werden gestuurd (een nonnenklooster). Crispina (Eileen Walsh) en Rose (Dorothy Duffy) waren ongehuwde moeders, Margaret (Anne-Marie Duff) werd verkracht door haar neef en Bernadette (Nora Jane Noone) had te vaak geflirt met jongens. De meisjes werden zonder proces “schuldig” bevonden. Crispina en Rose hadden moeilijk afscheid kunnen nemen van het kind dat ze op de wereld gezet hadden. Deze meisjes werden op een uiterst harteloze wijze door hun ouders in de steek gelaten en van hun kind gescheiden. De nonnen werkten aan deze gruwel met zichtbaar genoegen mee. Kinderloze koppels werden maximaal beloond met deze ontwrichte baby’s. Crispina had gelukkig nog haar zuster die regelmatig naar haar omziet en met haar kind in het geheim langs de kloosterpoort kwam. Rose kon rekenen op haar broer, die haar uiteindelijk uit deze hel zou komen bevrijden. De andere twee meisjes konden slechts op zichzelf rekenen…. Het Magdalenaklooster (asylum) zorgde ervoor dat de jonge vrouwen “boeten” en “heropgevoed” werden. De heropvoeding ging echter zeer ver, want de vrouwen werden niet alleen gedwongen tot slavenarbeid in de wasserijen van het klooster, ze waren ook het slachtoffer van lichamelijke vernederingen (naakt poseren voor de nonnen en hun vernederende commentaren gewillig aanhoren) en zelfs van sexueel misbruik door de lokale priester. De vrouwen probeerden te ontsnappen, maar de macht van de zusters reikte verder dan ze hadden gedacht. De impact van de Kerk, zowel op de meisjes in kwestie als op hun families - door wie ze simpelweg verstoten werden - was totaal. Dissidente stemmen of levenspatronen werden gewoonweg niet getolereerd. Het land was in de ban van een religieuze dictatuur. En daar liepen vele goedmenende gelovigen met hun “blinde” ogen in. De meisjes werden afgeranseld en niemand stelde zich vragen over de striemen op benen en armen….. 

Nog dagelijks ondervinden vele slachtoffers, nu zestigers, de gevolgen van deze complete onderdrukking.   Naar schatting werden 30.000 vrouwen opgesloten in Magdalenagestichten in heel Ierland, een onbegrijpelijke en ongehoorde voortzetting van de middeleeuwse heksenvervolgingen. Deze film won een Gouden Leeuw (hoogste onderscheiding op filmfestival van Venetië).

Ongelooflijk hoeveel wreedheid bedreven werd door mensen die zich volgelingen van Jezus noemen. Onbegrijpelijk hoeveel nonnen hierin mee marcheerden zonder schaamtegevoel. Maria heeft met lede ogen toegekeken. Thans is hier de vrede hersteld, al wachten de slachtoffers nog op een verontschuldiging. Maria kijkt geduldig.

De commentaren zijn gesloten.